चिंतामुक्त जीवन जगण्यासाठी सहसा, कधीही कर्ज घेऊ नका

Spread the love

आपली आर्थिक क्षमता पाहूनच आपण खर्च करणे आवश्यक असते. आपल्या आर्थिक क्षमतेचा विचार न करता इतर अनेक अनावश्यक गोष्टींवर खर्च केल्यास, आपल्याला धान्य, किराणा इत्यादीसारख्या आवश्यक गरजा पूर्ण करण्यासही आपल्याकडे पुरेसा पैसा राहात नाही. अनेकवेळा आपण आपल्या आवश्यक त्या गरजा पूर्ण करण्याऐवजी आपल्या इच्छा किंवा हौस, मौज, फॅशन, सौंदर्य प्रसाधने, चित्रपट, सहली किंवा आपल्या विलासित जीवनाची परिपूर्तता करणाऱ्या वस्तूंवरही अनावश्यक खर्च करतो, त्यामुळेच आपल्याला आर्थिक अडचणी निर्माण होतात.

don't take loan or borrow money from someone to keep your reputation

बऱ्याचवेळा तर आपण आपली खोटी प्रतिष्ठा जपण्यासाठीही लग्न वगैरे सारख्या समारंभावर अनावश्यक खर्च करतो. लोक काय म्हणतील? हा प्रश्न आपल्या मनात उपस्थित झाल्यामुळेही आपण अशाप्रकारचा खर्च करीत असतो. आपले मोठेपण अथवा आपली नसलेली श्रीमंती दाखविण्यासही आपण अशाप्रकारे खर्च करीत असतो. जसे काही आपण फारच श्रीमंत आहोत, अशा थाटातच आपण हा खर्च करीत असतो. हा खर्च केल्यामुळे समाजात आपली इज्जत राहिली अन्यथा आपले नाक कटले असते, असे आपल्याला वाटते.

आपली खोटी प्रतिष्ठा जपण्याच्या नादात आपण अनेकवेळा कर्ज काढूनही हा अनावश्यक खर्च करीत असतो. त्या कर्जाची परतफेड करण्याकरिता त्यापुढील कितीतरी काळ आपल्याला आपल्या इतर अनावश्यक त्या खर्चांवरही नियंत्रण ठेवावे लागते. त्यामुळे अनेकवेळा आपल्याला आर्थीक तंगीच्या समस्येलाही तोंड द्यावे लागते.

आपल्या जीवनात जेव्हा आपल्याला आपल्या एखाद्या महत्वाच्या कामासाठी पैशांची अत्यंत गरज भासते, तेव्हा आपण कर्ज काढण्याचा विचार करतो. आपल्या घरी एखादा लग्न समारंभ असेल, किंवा आपल्याला घर बांधायचे असेल, वाहन खरेदी करायचे असेल, एखाद्या मोठ्या आजारासाठी किंवा मोठ्या शस्त्रक्रियेकरिता आपल्याला पैशांची गरज असेल अथवा आपल्या मुला-मुलींच्या शिक्षणाकरिता अशा कोणत्याही कामाकरिता आपल्याला पैशांची गरज असू शकते. अशावेळी आपल्याला कर्ज काढावेच लागते.

process of taking loan from bank

मोठ्या रकमेचे कर्ज काढतांना आपल्याला आपले घर, आपला प्लॉट किंवा आपली इतर काहीतरी मालमत्ता कर्ज देणाऱ्या बँकेकडे तारण म्हणून गहाण ठेवावी लागते. कोणत्याही का निमित्ताने आपल्याला जेव्हा कर्ज काढावे लागते, तेव्हा आपल्याला वाटते की ह्या कर्जाची तर आपण अगदी सहजपणे परतफेड करू, परंतु नंतर अशा काही अनपेक्षित अडचणी येतात की त्या कर्जाची परतफेड होणे अत्यंत कठीण होऊन जाते. परतफेडीचा कालखंड वाढल्यामुळे कर्जाऊ घेतलेल्या रकमेपेक्षाही अधिक त्या कर्जाचे व्याज जाते. दंड आणि मुद्दल रक्कम जाऊनही कर्जाची परतफेड होत नाही.

sometimes people get stress out because of loan

ज्यांची घर अगदी साधी असतात त्यांना असे वाटते की आपल्या शेजारच्या किंवा आपल्या गल्लीतील अनेक लोकांची घरे कशी व्यावस्थित बांधलेली आहेत, आपणही त्यांच्यासारखेच तसेच सुंदर, पक्के घर बांधावे. मग त्याकरिता ते आपल्या घराच्या प्लॉटला तारण ठेवून चार-पाच लाखांचे कर्ज काढतात. त्यांना वाटते की ह्या घराच्या स्लॅबवर दोन-तीन खोल्या बांधून त्या भाड्याने दिल्यास आलेल्या भाड्यातील रकमेचाही आपण कर्जाच्या परतफेडीकरिता उपयोग करू शकतो. परंतु आपण विचार करतो त्याप्रमाणे कधीच घडत नसते. आपले जुने घर पाडून आपण त्या ठिकाणी नवीन घर बांधतो, त्याकरिता बराच खर्च होतो. अनेक वेळा तर त्या घराचे बांधकाम पूर्ण होण्याकरिता रक्कमही कमी पडते. त्यानंतर पुढे ह्कॅळून कर्जाच्या घेतलेल्या रकमेपेक्षाही जास्त व्याज, मुद्दल आणि दंड भरूनही रकमेपेक्षाही दुप्पट रकमेची परतफेड करूनही ते कर्ज फेडणे चालूच असते. त्या परतफेडीच्या चिंतेमुळे कर्जदाराचे मनस्वास्थ बिघडून त्याच्या जीवनातील आनंद हरवतो. त्याचा स्वभाव चिडचिडा होतो, आपल्या पत्नीवर तसेच मुलांवर तो रागावतो. ह्या सगळ्या मनस्तापामुळे अनेक लोकांनी आत्महत्या केल्याच्याही घटना घडलेल्या आहेत.

अनेक लोक मोठ मोठ्या उद्योगपतींनी आपली ऐपत नसतांनाही बँकेच्या अधिकाऱ्यांना लाच देऊन, तसेच काही राजकारण्यांना हाताशी धरून हजारो कोटींची कर्जे घेतलेली आहेत. अनेक बँकाना बुडवून ते आता विदेशात पळून जाऊन अगदी आरामात जीवन जगत आहेत. सरकार तर्फे त्यांना पकडून भारतात आणण्याच्या वेळोवेळी केवळ घोषणाच दिल्या जात आहेत. निरव मोदी, ललित मोदी, विजय मल्ल्या, मेहुल चोक्सी अशी ह्या विदेशात पळून गेलेल्या कर्जबुडव्यांची नावे हे सर्वांना माहितच आहेत. आपल्या नावावर हजारो कोटींची कर्जे असूनही त्या कर्जापायी आपण आत्महत्या करावी, असे ह्यातील कुणालाही कधीच वाटत नाही. वर्तमानपात्रात वेळोवेळी त्यांचे हसतमुख आणि प्रसन्न चेहरे प्रसिध्द होत असतात. त्यांच्या संदर्भातील बातम्या लोक आवडीने वाचत असतात. दुसरीकडे आपला देशातील काही मोठ्या उद्योगपतींची हजारो अथवा लाखो कोटी रुपयांची कर्जे सरकारने माफ केली आहेत, असे राहुल गांधी वेळोवेळी आपल्या भाषणातून सांगत असतात. तर दुसरीकडे आपल्या महाराष्ट्रातील शेतकरी दुष्काळी परिस्थितीमुळे घेतलेले ६० हजार, १ लाख किंवा दोन-तीन लाख रुपये कर्जाचे थकल्यामुळे बँकांनी त्यांच्यामागे तगादा लावल्याकारणाने आत्महत्या करून जीव दिलेला आहे, अजूनही ते जीव देतच आहे.

some people take loan to build their business

कर्ज घेऊन अनेक व्यक्तींनी मोठ मोठे उद्योग उभे केलेले असतात, त्यांचे ते मोठ मोठे उद्योग आणि त्यांची ती मोठी संपत्ती पाहून इतरांना वाटते की ह्या व्यक्तीने कर्ज काढून उद्योग धंदा सुरु केला, बघा त्याच्याकडे किती मालमत्ता जमा झालेली आहे, तो आता किती श्रीमंत झालेला आहे, वगैरे वगैरे. परंतु वास्तविकता अशी असते की, ती सर्व मालमत्ता त्याने कर्जाने घेतलेल्या रकमेतूनच उभी केलेली असते. ती मालमत्ता त्याच्याकडे जरी असली तरीही ती मालमत्ता सध्याच्या परिस्थितीत त्याची नसून त्याला कर्ज देणाऱ्या बँकेकडे तारण ठेवलेली असती आणि तो व्यक्ती त्या कर्जाची परतफेड करता करता पूर्णपणे बेजार झालेला असतो. हे फक्त त्याला व त्याच्या कुटुंबियांनाच माहिती असते.

some people have to suffer from depression and stress because of taking loan

एक तर व्यक्तीने सहसा कधी कर्ज घेऊच नये आणि काही अपरिहार्य कारणास्तव कर्ज घेण्याची त्यांच्यावर वेळ आलीच तर आपल्याला सहजपणे परतफेड करता येईल एवढ्याच शक्यतो कमी रकमेचे कर्ज घेण्याचा त्याने प्रयत्न करावा. परतफेडीस अत्यंत अवघड जाईल, एवढ्या जास्त रकमेचे कर्ज त्याने कधीच घेऊ नये. कर्ज घेणाऱ्या व्यक्तीपेक्षा कर्ज न घेणाऱ्या व्यक्तीची सहजपणे हळू हळू का होईना प्रगती होत असते. मग त्याकरिता त्याला थोडा फार अधिक कालखंड सुद्धा लागण्याची शक्यता असते. कर्ज घेणारी व्यक्ती कर्जाच्या ओझ्याने एवढी दबलेली असते की, त्यामुळे व्यक्तीचे मनातल्या मनात झुरणे चालू असते. त्या व्यक्तीची मन शांती सुद्धा बिघडते, अशा अवस्थेत ती व्यक्ती आत्महत्यासुद्धा करते. अशाप्रकारे केवळ कर्ज घेतल्यामुळे वेळे अगोदरच आत्महत्याकरून मृत्यू पावलेल्यांची संख्या आपल्या महाराष्ट्रात किंवा आपल्या देशात फार मोठी आहे.

try to think about the ways doing things without getting loan from bank

कर्ज घेऊन एखाद्या कार्याला पूर्ण करण्यापेक्षा स्वत:च बचत करून त्याच पैशातून थोडे उशिराने का होईना ते कार्य तुम्ही कसे काय पूर्ण करू शकता? ह्याचाही तुम्ही कर्ज घेण्याअगोदर थोडा विचार करा. कदाचित ते कार्य सुरु करण्याकरिता थोडा अधिक काळ लागण्याची शक्यता आहे. शिवाय कर्ज घेऊन तुम्ही जे काही फार मोठे कार्य करण्याची योजना तयार केलेली होती, त्याऐवजी थोड्या कमी खर्चातच तुमची ती योजना कशी काय पूर्णत्वास नेता येईल? ह्याचाही तुम्ही विचार करा.

आपल्याकडे जो काही पैसा आहे, त्याच पैशात ती योजना किंवा ते कार्य पूर्णत्वास नेण्यासाठी योजना आखून कटाक्षाने प्रयत्न करा. आपल्याकडे आहे तेवढ्याच पैशात ती योजना पूर्ण झाली पाहिजे. ती योजना किंवा ते कार्य सुरु केल्यानंतर त्यामध्ये पुढे चालून पैशाची कमतरता पडल्यास तुम्हाला कदाचित त्यावेळी कर्ज घेण्याचीही गरज भासू शकते. ह्याचाही तुम्ही सुरुवातीलाच विचार करा. तुम्ही इतरांचे पाहून किंवा ऐकून अथवा अति आत्मविश्वासाने तसेच कुणाच्यातरी सांगण्यावरून किंवा भावनाविवश झाल्यामुळे तुम्ही हे तुम्हाला न झेपणारे कार्य हाती घेत आहात की काय? ह्याचाही विचार करा. हे कार्य पार पाडीत असतांना तुमच्या परिवाराच्या खर्चाकरिता किंवा इतर आवश्यक त्या कार्याकरिता तुम्ही त्यातूनच वेगळ्या रकमेची खास तरतूद तुम्ही अगोदरच करून ठेवणे आवश्यक असते.

समाजात, आजकाल जी काही आपआपसातील स्पर्धा, खोटा बडेजाव, खोट्या प्रतिष्ठेपायी, कुणीतरी काहीतरी सांगितल्यामुळे तर तुम्ही कर्ज घेऊन हे कार्य हाती घेतलेले आहे की काय? हे कार्य करण्यात तुम्हाला खरोखरच आवड आहे काय? ते कार्य तुम्हाला जमण्यासारखे आहे की आहे? त्याकरिता परिश्रम करण्याची तुमची पूर्णपणे तयारी आहे काय?

हे कार्य करीत असतांना ज्या ज्या वस्तूंची किंवा साहित्याची तुम्हाला आज अत्यंत आवश्यकता आहे, केवळ त्यांच्याकरिताच तुम्ही खार्ह्क करा. त्वरित ज्या वस्तूची अथवा साहित्याची तुम्हाला गरज नाही त्याकरिता तुम्ही आजच खर्च करून तुमची रक्कम त्याकरिता गुंतवू नका. हे सर्व करीत असतांना हे कधीही विसरू नका की, ज्या ज्या लोकांनी कधीच कर्ज घेतलेले नाही किंवा ज्यांच्यावर कोणत्याही प्रकारचे कुणाचेही कर्ज नाही, केवळ त्याच व्यक्तींना शांतपणे झोप येत असते. त्यांच्याच मनात सदैव सुख, शांती आणि समाधान निवास करीत असते, आणि तेच जीवनात शेवटपर्यंत कर्जमुक्त त्यासोबतच चिंतामुक्त जीवन जगत असतात.

 

– भगवान रणवीर

bhagwanranveer1@gmail.com

9326962651


Spread the love

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Content is protected !!